E-ISSN:2342-0251

Yabancılara Türkçe Öğretiminde Seviyelere Göre Kelimelerin Derinlik ve Genişlik Boyutlarının İncelenmesi: Yedi İklim Örneği


Bu çalışmanın amacı, kelimelerin derinlik ve genişlik boyutunda gösterdikleri değişimi ortaya koymak ve Türkçenin kelimeler aracılığıyla kurduğu anlamsal bağlara dikkat çekmektir. Bu amaçtan hareketle, yabancılara Türkçe öğretimi Yedi İklim A1 ve A2 seviye ders kitapları ile bu kitapların kelime listeleri doküman olarak kabul edilmiş ve incelenmiştir. İsim soylu kelimeler, bu listelerin içerisinden tespit edilmiştir. Kelimelerin tespiti esnasında, kelimenin taban hali kabul edilmiştir. A1 seviyesinde 1245, A2 seviyesinde 1815 isim soylu kelime belirlenmiştir. Çalışma, nitel araştırma desenlerinden durum çalışması ile yürütülmüştür. Elde edilen kelimeler doküman olarak kabul edilmiştir ve çalışmada doküman analizi incelemesi kullanılarak, bu verilerin analizi gerçekleştirilmiştir. İçerik analizi ile kelimelerin derinlik boyutunu tespit etmek amacıyla; isim soylu sözcükler bağlam içerisinde taşıdıkları anlamlara göz önüne alınarak “Temel Anlam-Mecaz Anlam-Terim Anlam-Atasözü/Deyim-Birleşik Söz” şeklinde gruplara ayrılmıştır. Genişlik boyutundaki değişimi ortaya koymak için, kelimeler ders kitaplarının ünite isimleri ve kullanıldıkları bağlamlar göz önüne alınarak kategorilere ayrılmıştır. Her iki seviyede ortak değişim gösteren kelime sayısı 594’tür. Tüm bu kelimeler içerisinden, derinlik ve genişlik boyutunda en fazla değişim gösteren ilk 50 kelime belirlenmiştir. Elde edilen verilere göre, kelimelerin derinlik ve genişlik boyutunda olumlu yönde değişim olduğu, ancak derinlik boyutunun genişlik boyutuna göre yetersiz kaldığı görülmektedir. Bu sebeple, yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarında derinlik boyutuna ağırlık verilmesi gerektiği görülmektedir.


Keywords


Söz varlığı, kelime boyutları, derinlik boyutu, genişlik boyutu

Author: Yüsra ŞENGEN - Ali Fuat ARICI
Number of pages: 267-284
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/ijla.43357
Full text:
Share:
Alıntı Yap:
International Journal of Language Academy
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.