TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ ORTAOKUL TÜRKÇE DERSİNDE OKUMA ATÖLYESİ ETKİNLİKLERİ: GELENEKSELDEN DİJİTALE SÖZ VARLIĞI İNŞASI
Author :
Abstract
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) Türkçe Dersi Öğretim Programı okuma atölyesi uygulama esaslarına göre her dönem öğrenci seviyesine uygun iki tematik eser okutulmakta ve okunan kitaplardan en az birinin sınıf içinde öğrenci tarafından çözümlenmesi esas alınmaktadır. Araştırma, bu doğrultuda okuma eylemini etkileşimli bir söz varlığı inşasına dönüştürmeyi ve iki dönem boyunca geleneksel etkinliklerden teknoloji entegreli Web 2.0 uygulamalarına uzanan dönüşümü pedagojik açıdan değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma paradigmasına dayalı eylem araştırması deseninde yürütülmüştür. Çalışma grubunu 2025-2026 eğitim öğretim yılında Kocaeli ilinde bir ortaokulda amaçlı örneklem ile seçilmiş 13 altıncı sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde birinci dönemde "Dilimizin Zenginliği" ve "Bağımsızlık Yolu" temaları kapsamında kurgusal ve kurgu dışı eserler üzerinde beş aşamalı talimatlı okuma atölyesi etkinlikleri (Kelime Avcıları, Yazara Soru Yağmuru, Karakterime Tavsiye Mektubu, Merak Uyandıran Arka Kapak Yazısı, Akrostiş Şiir) uygulanmıştır. İkinci dönemde "İletişim ve Sosyal İlişkiler" ile "Lider Ruhlar" temalarında aynı etkinlikler Web 2.0 araçlarına (Padlet, Canva, podcast, dijital DM, video fragman) entegre edilerek sürdürülmüştür. Her iki dönemde yüz yüze yazar söyleşileri sürece dâhil edilmiştir. Atölye sürecine ait öğrenci ürünleri ile üç aşamalı yarı yapılandırılmış görüşmeler veri toplama araçları olarak kullanılmıştır. Veriler tematik analizle çözümlenmiştir. Atölye çalışmalarının söz varlığını anlamlı bağlamlar içinde zenginleştirdiği, dil öğrenimini kalıcı kıldığı ve okuma motivasyonunu artırdığı görülmüştür. Dijital araçlar, çoklu mod anlam temsili (emoji-görsel kodlama), yayıncı kimliği (podcast) ve çağdaş karakter diyaloğu (DM) gibi yeni boyutlar ekleyerek motivasyonu belirgin şekilde yükseltmiştir. Ancak karşılaştırmalı bulgular dijital formatların her öğrencide yaratıcılığı otomatik artırmadığını, bazı öğrenciler için geleneksel üretimin daha özgün ve derinlikli olabildiğini göstermiştir. Yazar buluşmaları eleştirel düşünme becerilerini geliştiren unsur olarak öne çıkmıştır. Bu yönüyle araştırma okuma atölyelerinin söz varlığı kazanımı üzerindeki etkisini geleneksel ve dijital ortamda karşılaştırmalı ele alan sınırlı çalışmalardan biri olarak literatüre sahada test edilmiş, tekrarlanabilir bir uygulama modeli sunmaktadır.
Keywords
Abstract
Under the reading workshop implementation principles of the Century of Türkiye Education Model (TYMM) Turkish Language Curriculum, students read two thematic books appropriate to their level each semester, and they analyze at least one of these books in class. This study aims to transform reading into an interactive process of vocabulary construction and to evaluate, from a pedagogical perspective, the transition from traditional activities to technology-integrated Web 2.0 applications over two semesters. The study was designed as action research within a qualitative paradigm and involved 13 purposively selected sixth-grade students at a public secondary school in Kocaeli, Türkiye, during the 2025-2026 academic year. In the first semester, five-stage guided reading workshop activities (Word Hunters, Questions to the Author, Letter of Advice to My Character, Curiosity-Inspiring Back Cover Text, Acrostic Poem) were carried out with fictional and nonfiction texts under two themes. In the second semester, the same activities were integrated with Web 2.0 tools (Padlet, Canva, podcast, digital DM, video trailer) under two new themes. Face-to-face author interviews were included in both semesters. Data were collected through students’ workshop products and three rounds of semi-structured interviews, and were then analyzed thematically. Findings showed that workshop activities enriched vocabulary in meaningful contexts, supported more durable retention of language learning, and increased reading motivation. Digital tools markedly increased motivation by adding dimensions such as multimodal representation of meaning, publisher identity, and contemporary character dialogue. However, comparative findings revealed that digital formats did not automatically increase creativity in every student; for some, traditional production remained more original and more in-depth. Author interviews stood out as the element that contributed most to developing students’ critical thinking skills. Thus, this study contributes to the limited body of research that comparatively examines the effects of reading workshops on vocabulary acquisition in both traditional and digital environments, offering a field-tested and replicable practice model.
Keywords
Century of Türkiye Education Model, digital literacy, reading workshop, Turkish education, vocabulary.
