İLK VE ORTAOKUL TÜRKÇE KİTAPLARI: ATASÖZLERİ

Author:

Number of pages: 19-32
Year-Number: 2017-17

Abstract

Toplumların duyuş ve düşünüş özelliklerini yansıtan atasözleri, kültür ve değer aktarımında büyük görevler üstlenmektedir. Öğrencilere, atasözlerinin doğru ve yerinde kullanımının öğretilmesi, öğrencilerin kültürlerini tanımalarının sağlanması ve ana dili bilincinin geliştirilmesi; toplumsal değerlerimizin gelecek nesillere aktarılmasında büyük önem taşımaktadır. Öğrencilerin yazılı ve sözlü ürünlerle Türk ve dünya kültürünü tanımalarını sağlamak, Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın genel amaçlarından birisidir. Bu program aracılığıyla topluma ait kültürel kodlar verilmeye çalışılmaktadır. Bununla birlikte bazı kültürel temel unsurlar ise örtük olarak öğrencilere aktarılmaktadır. Bu bağlamda kültürel özellikler eğitim ve öğretimin hemen hemen her aşamasında ilgi ve seviyeye göre yapılandırılarak verilmelidir. Atasözü ve deyimler kültür aktarımının yanında aynı zamanda ana dilinin yapısını da kavrattığı için ayrı bir öneme sahiptir. Bu çalışmada, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından, 2016-2017 eğitim-öğretim yılında kullanılması amacıyla hazırlanan ilk ve ortaokul Türkçe ders ve çalışma kitaplarında yer alan atasözlerinin sınıf seviyesi ve temalara göre dağılımı incelenmiştir. Çalışma, betimsel olup doküman incelemesiyle hazırlanmıştır. Araştırma sonuçları, Türkçe ders ve çalışma kitaplarındaki atasözlerinin yetersizliğini ve sınıf seviyelerine göre dağılımının raslantısallığını gözler önüne sermiştir. Buna göre, Türkçe derslerinde temel kaynak kabul edilen bu kitaplara alınacak metinlerin seçimine özen gösterilmeli, mümkün olduğunca programda belirtilen amaçlara uygun özelliklere sahip metinler seçilmeli, değerler eğitiminde önemli bir yeri olan atasözü ve deyimlerin kullanımına öncelik verilmelidir.

Keywords

Abstract

Proverbs, reflecting the feelings and feelings of a society, play an important role in the transfer of culture and value. Teaching students the right and proper use of proverbs, ensuring that students learn about their cultures and developing their consciousness of their mother tongues, is very significant for our social values to be transmitted to future generations. One of the general aims of the Turkish Language Teaching Program is to provide students with the knowledge of Turkish culture and global culture with written and oral elements. Through this program, the cultural codes of the collective are tried to be given. However, some cultural basic elements are implicitly conveyed to the students. In this context, cultural characteristics should be structured according to interest and level at almost every stage of education and training. Proverbs and idioms have a separate prescription for cultural transmission as well as for understanding the structure of the mother tongue. In this study, the distribution of proverbs in Turkish course books and workbooks for primary and secondary schools prepared by the Ministry of National Education for use in the academic year of 2016-2017 has been examined in terms of grade level and themes. The study is descriptive and has been prepared by document review. The results of the research reveal the inadequacy of the proverbs in the Turkish course books and workbooks and the randomness of their distribution according to grade levels. Accordingly, the selection of the texts to be chosen for these books which are regarded as the main sources in the Turkish lessons should be elaborated, the texts with the appropriate features for the aims stated in the program should be selected as much as possible and the use of our proverbs and idioms which contribute to the transfer of values should be given priority.

Keywords